Przepis z domu rodzinnego: puree z piekarnika pod złotą warstwą sera

Takie puree z piekarnika pamiętam z domu rodzinnego. Ziemniaki najpierw się ugniata, potem przykrywa serem i wstawia do pieczenia, aż na wierzchu pojawi się złota, chrupiąca skórka. Pod spodem jest kremowo i miękko.

To danie, które pasuje do obiadu z kotletem, ale równie dobrze zastąpi osobne danie. Wystarczy sałatka z kiszonych ogórków albo surówka z kapusty.

Przepis jest tani i bardzo wybaczający. Jeśli zostały ci ugotowane ziemniaki z poprzedniego dnia, też się sprawdzą.

Czas przygotowania: 20 minut. Gotowanie ziemniaków: 20 minut. Pieczenie: 25 minut. Porcje: 6 osób.

Składniki

• 1 kg ziemniaków mącznych
• 50 g masła
• 150 ml ciepłego mleka
• 200 g żółtego sera (gouda lub edamski), starty
• 1 jajko
• 2 ząbki czosnku
• sól i pieprz do smaku
• szczypta gałki muszkatołowej
• 2 łyżki posiekanego szczypiorku lub natki
• masło do wysmarowania naczynia

Przygotowanie

1. Ziemniaki obierz, pokrój w ćwiartki i gotuj w osolonej wodzie około 20 minut, do miękkości.
2. Rozgrzej piekarnik do 200°C (góra-dół). Naczynie żaroodporne o wymiarach około 22×30 cm wysmaruj masłem.
3. Odcedź ziemniaki i odparuj je chwilę w garnku. Dodaj masło, ciepłe mleko i rozgnieć na gładką masę tłuczkiem.
4. Wmieszaj przeciśnięty czosnek, sól, pieprz, gałkę i jajko. Jajko musi być wmieszane szybko, kiedy puree nie jest już gorące.
5. Wmieszaj połowę startego sera i szczypiorek. Przełóż masę do naczynia i wyrównaj łyżką.
6. Na wierzchu zrób widelcem bruzdy, bo to one się później przypiekają. Posyp resztą sera.
7. Piecz 25 minut, do zarumienienia. Na koniec włącz na 3 minuty grill, jeśli chcesz mocniej przypieczony wierzch.

Dobre rady

Wybierz ziemniaki mącznie, takie które się rozpadają po ugotowaniu. Dają puszyste puree. Woskowate zrobią je gumowatym.

Nie używaj blendera. Ziemniaki puszczają skrobię i masa robi się klejąca. Tłuczek lub praska do ziemniaków wystarczą.

Mleko ma być ciepłe. Zimne obniża temperaturę puree i masło wolniej się rozpuszcza.

Ser trzyj samodzielnie. Gotowy w torebce ma środek zapobiegający sklejaniu, który gorzej się topi.

Warianty

Dodaj 100 g podsmażonego boczku lub szynki w kostkę, a z puree zrobi się pełne danie. Wersja bezmięsna: dodaj szpinak, podsmażony z czosnkiem i odciśnięty.

Możesz też posypać wierzch bułką tartą wymieszaną z łyżką masła. Dostaniesz chrupiącą skorupkę.

Zamiast żółtego sera użyj mieszanki z odrobiną mozzarelli, wtedy ciągnie się przy nakładaniu.

Co podać do puree z piekarnika

Zapiekane puree dobrze pasuje do pieczonego kurczaka, pulpetów, kotletów schabowych i gulaszu. Jeśli podajesz je jako osobne danie, dodaj do niego surówkę z kapusty kiszonej z marchewką i cebulą.

Dzieci lubią je z keczupem, dorośli z kwaśną śmietaną i szczypiorkiem. Na święta możesz zrobić podwójną porcję w dużej blasze, tak jest wygodniej, bo piekarnik robi całą robotę.

Jeśli zostanie ci trochę zapiekanki, następnego dnia pokrój ją na kwadraty i obsmaż na patelni z odrobiną tłuszczu. Dostaniesz chrupiące placki z serem.

Dlaczego warto zapiekać puree

Piekarnik odparowuje nadmiar wody i zagęszcza masę, a ser tworzy chrupiącą pokrywę. Ziemniaki zyskują wtedy smak, którego nie ma w zwykłym puree z garnka.

Zapiekanka trzyma też ciepło dłużej, więc nadaje się na obiad, na który domownicy schodzą się o różnych porach. Postaw ją na stole w naczyniu i każdy nałoży sobie sam.

Najczęstsze błędy

Najczęstszy błąd to rozgniatanie gorących ziemniaków blenderem. Masa robi się kleista i ciężka. Używaj tylko tłuczka lub praski.

Drugi błąd to zbyt zimne mleko. Puree gęstnieje, robi się grudkowate, a masło nie łączy się równo.

Trzeci to pominięcie soli w wodzie. Ziemniaki ugotowane bez soli są mdłe i dodatkowa sól w puree tego nie naprawi.

Czwarty to zbyt krótkie pieczenie. Wierzch ma być wyraźnie złoty, bo wtedy ser jest chrupiący, a nie gumowaty.

Przechowywanie

Zapiekankę przykryj i przechowuj w lodówce do 3 dni. Odgrzewaj w piekarniku 15 minut w 180°C, a wierzch znów będzie chrupiący.

Całą porcję możesz zamrozić na 2 miesiące. Rozmroź w lodówce i podgrzej w piekarniku.

Najczęstsze pytania

Czy mogę użyć ziemniaków z poprzedniego dnia?

Tak, odgrzej je w mleku z masłem i ugnieć. Ziemniaki po nocy w lodówce są bardziej sztywne, więc dodaj odrobinę więcej mleka, aż masa będzie miękka.

Czy jajko jest konieczne?

Nie, ale pomaga związać puree i daje lekką, zapiekaną strukturę. Bez jajka zapiekanka będzie bardziej kremowa i trochę mniej zwarta po wystygnięciu.

Jaki ser najlepiej się nadaje?

Najlepszy jest ser średnio dojrzały, który dobrze się topi, na przykład gouda, edamski lub cheddar. Odrobina parmezanu na wierzchu dodaje wyrazistego smaku.

Czy można przygotować to danie dzień wcześniej?

Tak. Złóż całość, przykryj folią i wstaw do lodówki. Przed pieczeniem wyjmij naczynie na 20 minut, a czas pieczenia wydłuż o 5 minut.

Dlaczego puree wyszło wodniste?

Przyczyną bywa zbyt dużo mleka albo niedokładnie odparowane ziemniaki. Odparuj je w garnku przez minutę i mleko dodawaj partiami, mieszając.

Kremowe w środku i złote na wierzchu, takie puree znika z naczynia pierwsze. Zrób je raz, a będziesz je robić bez zaglądania do przepisu.